گردشگری دارای ابعاد وسیعی است و نخستین پیامد آن آشنایی با تاریخ، فرهنگ و هنر دوره های تاریخی مختلف است؛ در این میان ایجاد فرصتی برای کودکان که بتوانند با تاریخ آشنا شوند دارای اهمیت بسزایی است.
گردشگری به زبان کودکانه یک جاذبه است که ضمن سرگرم کردن کودک فرصتی برای فراگیری تاریخ به زبان ساده فراهم می آورد و بهترین اماکن برای انتقال این مفاهیم برای کودکان، اماکن گردشگری هستند؛ درست به همین دلیل است که در اقدامات نوین انجام شده برای کودکان، تورهای گردشگری تعریف شده و مورد استقبال والدین قرار گرفته است.
گردشگری کودکانه
وقتی سخن از گردشگری به میان می آید، ذهنمان به بزرگسالانی معطوف می شود که راهی شهر یا کشور دیگری می شوند تا جاذبه های تاریخی، فرهنگی و طبیعی را از نزدیک بازدید کنند، اما یکی از انواع گردشگری که شاید کمتر به آن توجه شده باشد، گردشگری کودک است؛ به یک بیان ساده می توان گفت که گردشگری کودک، موضوعی متفاوت از گردشگری خانوادگی است و رده سنی کودکان بین ۳ تا ۱۳ سال جامعه هدف آن هستند.
این رده سنی، مرحله طلایی رشد و یادگیری کودک است و ایجاد فرصت حضور کودک در تورهای گردشگری کودکان در رشد جامعه و سلامت روان کودکان و خانوادهها تاثیر مطلوبی خواهد داشت و ضمن اینکه یک سرگرمی و جاذبه است، فرصت انتقال مفاهیم تاریخی به زبان کودکانه را فراهم می سازد.
در گردشگری کودک به واقع ضمن فرصت بازدید از جاذبههای گردشگری که دارای جذابیت خاصی برای جذاب است، یک فرصت آموزشی مطلوب نیز مهیا می شود.
اغلب در کمپهای تابستانی یا اردوهای کودکانه و یا برنامه هایی که مدارس برای بازدید از اماکن تاریخی، فرهنگی، مذهبی و طبیعی برگزار می کنند، فرصت این آموزش موثر فراهم می گردد.
کسب تجربیات جدید از اهداف گردشگری کودکان است، کودک در چنین سفری یاد می گیرد تا مستقل باشد، با فرهنگها و اماکن گردشگری و تاریخ به زبان ساده آشنا شود و در مسیر رشد و سلامت روان قرار بگیرد.
در گردشگری کودک، کودکان بدون خطر و بینیاز به حضور والدین به سفر می روند و راهنمای تور و یا معلم به جای والدین از کودکان مراقبت میکنند.
توجه داشته باشید که کودک شما به دنبال سرگرمیهای تازه، تجربیات نو، مقاصد جدید و مکانهای دیده نشده، است و گردشگری فرصت تجربیات جدید را برایش فراهم می کند، به شرط آنکه مفاهیم به زبان کودکانه و به شکلی که برایش جذابیت داشته باشند برایش شرح داده شوند.
گردشگری مجازی در شرایط محدودیت سفر
در همینجا اشاره ای به گردشگری مجازی می کنیم که جای خود را در دنیای امروز به خوبی باز کرده، تور مجازی به واقع یک شبیهسازی دیجیتال از محیط واقعی است که به کاربر این امکان را میدهد بدون حضور فیزیکی در مثلا یک سایت گردشگری در فاصله فیزیکی دور یا نزدیک او، مکان را به صورت ۳۶۰ درجه مشاهده کند و انگار با وجود اینکه در خانه نشسته اما از اماکن با جزئیات کامل، بازدید به عمل آورده است این فناوری معمولاً با ، در این نوع از گردشگری از عکسها یا ویدئوهای ۳۶۰ درجه، تصاویر پانوراما و نرمافزارهای مخصوص استفاده می شود تا گردشگر مجازی بازدید کاملی از محیط مورد نظر داشته باشد.
در ادامه این مطلب به گردشگری مجازی آن هم برای کودکان در روزهایی که دارای محدودیت سفر در شرایط جنگی هستیم اشاره می کنیم که در این میان نقش والدین به عنوان راهنمای گردشگری مجازی برای کودکانشان حائز اهمیت ویژه است:
تجربه سفر با عکس و فیلم
آنطور که آذر جانعلیپور، راهنمای گردشگری در خصوص انتقال مفاهیم گردشگری به زبان کودکانه می گوید، در تورهای گردشگری کودکانه که در همین شیراز در قالب تورهایی که آموزش و پرورش و یا شهرداری برای مخاطبان برگزار می کنند فرصت خوبی برای آشنایی کودکان با اماکن تاریخی مانند ارگ کریمخانی، حافظیه، سعدیه، حمام وکیل، مسجد و بازار وکیل، حرمین مطهر، مساجد تاریخی و … فراهم می شود.
اما امسال که در شرایط جنگی هستیم و اکثر برنامه ها نوروزی برگزار نمی شوند، والدین در برگزاری تورهای مجازی گردشگری در محیط خانه با استفاده از عکس، فیلم و یا حتی نقاشی کردن اماکن تاریخی برای کودکان می توانند مانند یک راهنمای گردشگری فرصت مطلوبی برای سرگرمی و آموزش به کودک ایجاد کنند.
به گفته وی، به عنوان مثال والدین می توانند با نشان دادن تصویری از حافظیه به ارائه توضیحات ساده به کودک بپردازند و به عنوان مثال بگویند که اینجا آرامگاه یک شاعر شیرازی بوده که سال ها قبل اشعار زیبایی سروده و اگر قبلا کودک را به حافظیه برده اند برایش یادآوری کنند، توضیح بیشتری درباره آرامگاه بگویند اما همگی در حد درک رده سنی کودک باشند تا دافعه ایجاد نشود.
جانعلیپور همچنین استفاده از فیلم اماکن گردشگری را برای توضیح در خصوص معرفی تاریخ بسیار موثر می داند و اظهار می کند: مثلا فیلمی از تخت جمشید برای کودک خود پخش کنید و توضیحات ساده برای کودک بدهید که این بنای تاریخی نزدیک شیراز قرار دارد و تعداد زیادی پله کوتاه دارد تا برای ورود به آن خسته نشویم، اینجا برای مراسم نوروز بوده و یک موزه هم هنوز وجود دارد که بعضی اشیای تاریخی را در آن می توانیم ببینیم.
وی تاکید می کند: به کودکان رده سنی پایین با ساده ترین و جذاب ترین عبارت ها توضیح دهید تا خسته نشوند و جذابیت برایشان از بین نرود، حتی می توانید در قالب تعریف یک قصه با شخصیت های کارتنی مورد علاقه کودک به توصیف اماکن تاریخی بپردازید که مثلا این شخصیت کارتنی به این مکان رفته، چه چیزهایی از رفتن به آنجا یاد گرفته و … که موجب جذاب بودن توضیحات شما شود.
جانعلیپور گردشگری مجازی به زبان کودکانه را در ایام نوروز یک سرگرمی مطلوب برای کودکان توصیف می کند و می گوید: بعد از نشان دادن تصاویر، فیلم و ارائه توضیحات خود، والدین می توانند از کودک خود بخواهند حالا یک نقاشی هم از مکانی که به آنها معرفی شده بکشند تا در حافظه بصری آنها این توضیحات بیشتر ثبت شده و آنها را یاد بگیرند.
وی در پایان بر نقش موثر والدین در شرایط جنگ برای سرگرم کردن کودکان تاکید داشت و گردشگری مجازی به زبان کودکانه و ساده را به والدین در نوروز توصیه کرد.
همدلی و همراهی در شرایط جنگ در محیط خانه
در این گزارش بر آن شدیم تا بار دیگر تاکید شود محیط خانه و تلاش اعضای خانواده به ویژه والدین تا چه اندازه می تواند در دلگرمی و تداوم آموزش کودکان نقش موثری داشته باشد.
باور داشته باشید که سرگرم کردن کودکان با روش های موثر در کاهش استرس ناشی از شرایط جنگی و غم در جامعه تاثیر بسزایی دارد و با توجه به این موضوع تاکید می کنیم که والدین از این نقش اثربخش و حیاتی خود غافل نشوند.
گزارش از: مریم شمالیان
