انسان امروز در محاصره فناوری و سرعت گرفتار فردگرایی افراطی شده است. جهان مدرن با تمام پیشرفتهای خیرهکننده نتوانسته پاسخی روشنی برای نیازهای عمیق روحی و معنوی بشر ارائه دهد. این بحران معنا باعث شده تا انسان در میان انبوهی از ارتباطات مجازی احساس تنهایی و انزوا کند. زندگی روزمره در کلانشهرها به چرخهای تکراری از تولید و مصرف تبدیل شده است. در این هیاهو گم شدن هدف نهایی زندگی به یک معضل فراگیر درونی و اجتماعی تبدیل شده است. انسان مدرن برای فرار از این پوچی نیازمند یک بازگشت عمیق به ریشههای اصیل معنوی و اخلاقی است. پیادهروی اربعین در چنین فضایی میتواند چنین نقشی ایفا کند و صرفا یک رویداد مناسکی نباشد. این حرکت عظیم جمعی به مثابه رویدادی معنوی و قدرتمند در برابر فردگرایی و انزوای انسان معاصر عمل میکند.
وقتی میلیونها نفر با یک هدف مشترک و غایت مشخص در مسیر امام حسین علیه السلام قدم میگذارند مرزهای اعتباری و طبقاتی از بین میرود. در این مسیر طولانی و طاقتفرسا منیتها جای خود را به یک روح جمعی متعالی میدهند. زائران با خروج از منطقه امن زندگی روزمره خود وارد میدانی میشوند که در آن ارزشهای انسانی دوباره تعریف و احیا میگردد. این هممسیر شدن و همقدم شدن با دیگران به انسان یادآوری میکند که او قطرهای از یک اقیانوس بیکران است. اقیانوسی به وسعت محبت و عشق میلیون ها زائر اباعبدالله علیه السلام.
یکی از مهمترین ویژگیهای این پدیده تقابل آن با منطق سودمحور دنیای سرمایهداری است. در جهانی که همه چیز با معیار سود و زیان مادی سنجیده میشود مسیر مشایه نمایشی از اقتصاد اسلامی و الهی را ارائه میدهد. موکبداران و میزبانان بدون هیچ چشمداشتی تمام دارایی خود را فدای زائران میکنند. این بخشش بیدریغ و این ایثار خالصانه تمام معادلات اقتصاد مدرن را به چالش میکشد. انسان خسته از رقابتهای بیرحمانه اقتصادی در این مسیر طعم شیرین برادری و برابری را میچشد. اینجا دیگر کسی به دنبال انباشت سرمایه نیست بلکه ارزش آدمها به میزان گذشت و فداکاری آنها بستگی دارد. این سفر جسمانی در واقع نمادی از یک سلوک درونی و بازگشت به خویشتن است. سختیها و چالشهای مسیر پیادهروی ظرفیتهای پنهان روح انسان را بیدار میکند. تحمل گرما و خستگی و پیادهرویهای طولانی نیازمند یک اراده پولادین و یک پشتوانه قوی معنوی است.
در این فرآیند فرد یاد میگیرد که چگونه با کنترل نفس و تمرین صبر به مراتب بالاتری از کمال انسانی دست پیدا کند. این تجربه زیسته به مثابه یک کارگاه عملی آموزش اخلاق عمل میکند که در آن فضایل فراموش شدهای مانند تواضع و ایثار دوباره در وجود انسان شکوفا میشود. این بیداری معنوی همان گمشده انسان سرگردان امروزی است. و همه این اثرات به برکت وجود مقدس اهل بیت علیهم السلام است.
باید توجه داشت که پیادهروی اربعین یک پاسخ روشن و عملی به بحران هویت و معنا در روزگار ما است. این حماسه باشکوه نشان میدهد که بشر برای رسیدن به آرامش و سعادت چارهای جز بازگشت به ارزشهای اصیل معنوی و الهی ندارد. اربعین یک الگوی زیست اخلاقی و اجتماعی را به تصویر میکشد که میتواند الهامبخش ساخت جوامعی سالمتر و پویاتر باشد. جوامعی که در آنها جایگاه انسان نه بر اساس ثروت و قدرت بلکه بر مبنای فضیلت و تقوا سنجیده میشود. در حقیقت پیام این حرکت عظیم برای جهان امروز پیام بیداری و رهایی از بندهای پوچی و روزمرگی است.


