یکی از مسائلی که باید قبل از تشکیل خانواده نسبت به آن آگاه باشیم، این است که چه مواردی به صورت ناخودآگاه بر انتخاب ما اثر میگذارد و نسبت به آنها خود آگاهی پیدا کنیم.
در رسانه خبری خانه بهاری در گفتوگویی با حجت الله شایقی فرد مشاور تخصصی خانواده به سراغ تأثیرات فرهنگ، آداب و رسوم، مسائل اقتصادی و فضای مجازی و رسانه بر ازدواج و طلاق جوانان رفتیم.
در سلسله خبرهای «قبل از ازدواج بخوانیم» به موضوعات مختلف مرتبط با این مسئله خواهیم پرداخت.
تک بعدی نبینیم
شایقی فرد با توضیح این مسئله که در هر موضوعی باید نگاهی صفر تا صدی داشت، نه تک بعدی بود، شروع میکند: به نظرم مقوله های مطرح شده، جنبه دو بعدی دارند؛ یعنی اینکه مثلاً نقش مثبت یا منفی موضوعات مربوط به نقش رسانه و تأثیر فضای مجازی و همچنین نقش فرهنگ و مسائلی از این دست، میتواند در جایی نقش مثبت و در جای دیگر نقشی منفی داشته باشد.
اثر رسانه وابسته به فرهنگ است
او اثرات رسانه را اینگونه تحلیل میکند: طبیعی است که با دگرگون شدن اوضاع و احوال فرهنگی هر جامعه ای، در مسائل مبتنی بر ازدواج و طلاق نیز متناظر با آن شرایط تغییراتی ایجاد شود و نقش رسانه ها و تأثیر فضای مجازی هم در هر دو مقوله بحثی بی بدیل است.
حال اینکه ما چگونه بتوانیم در دنیای کنونی که جنگ رسانههاست اثر گذار باشیم و به جای اثر پذیری، بستر فرهنگی و رسانهای را تحت کنترل درآوریم، بستگی به این دارد که چگونه خود را مطابق اهداف و آرمانهای خود تقویت و بهروز کنیم.
بنابراین نقش رسانهها و اثرگذاری در ازدواج و طلاق حتمی و بینظیر است؛ اما مثبت یا منفی بودن آن بستگی به این دارد که از چه فرهنگی مرتزق شویم.
باید این را هم اضافه کنم که برای اثر گذاری در این حیطه، قبل از هرچیز نیاز به شناخت کافی و وافی رسانه و سپس فرهنگ خودی داشته و مهمتر از آن ایمان درونی به داشتههای خودی و توانایی اثر بخشی در این فضای گسترده را میطلبد.
تأثیرات فرهنگ متأثر از نگاه خودمان
این مشاور خانواده در مسئله تأثیر آداب و رسوم میگوید: درباره نقش آداب و رسوم و فرهنگ در ازدواج و طلاق نیز شبههای در اثرگذاری آن نیست؛ اما منفی و مثبت بودن آن باز بستگی به نگاه ما به فرهنگ دارد؛ به این معنی که ما چه برداشتی از مثبت و منفی داریم؟ اما اگر بخواهیم متناظر با فرهنگ بومی ایرانی- اسلامی به قضیه نگاه کنیم؛ چون فرهنگی قوی داریم حتما نقش و اثر مثبتی دارد.
مسائل اقتصادی مهم است
شایقی فرد در تحلیل آثار مسائل اقتصادی بر تصمیمات افراد مطرح میکند: درباره نقش و اثرگذاری مسائل اقتصادی در ازدواج و طلاق نیز باید گفت قطعاً اثرگذار است؛ ولی نکته ای که وجود دارد این است که در این زمینهها باید بررسی میدانی دقیقی انجام گیرد تا بتوان مستند بحث علمی کرد؛ اما آنچه که برایند است به ذهن این را متبادر میکند که مسائل اقتصادی نقشی معنیدار در کاهش یا افزایش آمار ازدواج و طلاق دارد.
