اخیرا امیرحسین بانکی پور، نائب رئیس کمیسیون فرهنگی مجلس اخیراًدر صورتی که مجلس پیشنهاد افزایش وام فرزند را تصویب کند، وام فرزند اول از ۴۰ به ۶۰ میلیون تومان، وام فرزند دوم ۱۲۰ میلیون و وام فرزند سوم به ۱۸۰ میلیون تومان افزایش خواهد یافت.در حال حاضر مبلغ وام برای فرزند اول مبلغ ۴۰ میلیون تومان با دوره بازپرداخت ۳ سال (۳۶ ماه)، فرزند دوم مبلغ ۸۰ میلیون تومان با دوره بازپرداخت ۴ سال (۴۸ ماه)، فرزند سوم مبلغ ۱۲۰ میلیون تومان با دوره بازپرداخت ۵ سال (۶۰ ماه) است.
بر اساس آخرین آمارهای بانک مرکزی از ابتدا امسال تا ۲۵ مهرماه مبلغ ۲۴ هزار میلیارد تومان به ۲۹۲ هزار و ۱۳۲ متقاضی تسهیلات فرزندآوری پرداخت شده است و تا همین تاریخ ۴۳۰ هزار نفر نیز در صف دریافت این تسهیلات قرار دارند.
رسیدن صف وام فرزندآوری به ۴۳۰ هزار نفر در مهر امسال در حالی است که در اسفندماه این عدد ۲۸۰ هزار نفر بوده و نشان میدهد این صف ۶۵ درصد افزایش پیدا کرده است.افزایش صف نیز به این دلیل است که بانکها با مراجعه متقاضیان برای دریافت وام یا میگویند اعتبار نداریم یا با سختگیریهای زیاد افراد را معطل نگه میدارند.
با این حال هرچند مجلس تلاش دارد برای حمایت از خانوادهها و پیشبرد سیاستهای جمعیتی رقم وام فرزندآوری را افزایش دهد؛ اما دولت و بانک مرکزی مخالف پرداخت این نوع وامها که اصطلاحاً به آنها تسهیلات تکلیفی میگویند، هستند و آن را تکلیف سنگینی بر دوش نظام بانکی میدانند.
رئیسجمهور در همایش روز ملی صادرات گفت: «تعهداتی که مجلس به گردن دولتها گذاشته با واقعیتها همخوانی ندارد. از یک طرف میگویند به کسانی که ازدواج کردهاند وام بدهید، برای تولد فلان کار را بکنید، فلانیها را بیمه کنید. پول کجاست؟ دولتی بدهکار درست کردند با ناترازی در بانکها و صندوقها و بعد میگویند درستش کن.» داوود چراغی، استادیار مؤسسه مطالعات و پژوهشهای بازرگانی معتقد است در همهجای دنیا بخش اعظمی از تسهیلات بانکی متعلق به مردم است. در اقتصاد ما به دلیل اشتباهات دولت، بخش اعظمی از نقدینگی به سمت فعالیتهای سفتهبازی میرود. او میگوید طبق تحقیقی که در دهه ۶۰ و ۷۰ انجام دادیم، اثر تسهیلات تکلیفی بر رشد اقتصادی نتیجه مثبت داشته است.
کارشناسان معتقدند زمانی که بانک مرکزی در خصوص رشد نقدینگی نگرانی دارد باید بر موضوع تنظیمگری متمرکز شود و جلوی اعطا تسهیلات غیرضروری را بگیرد تا امکان اعطا وامهای خرد که باعث افزایش قدرت خرید و تقاضا برای تولید میشود به وجود بیاید.
