همین ایران اسلامی ما روزهای نه چندان دوری را پشت سرگذاشته است که در آن روز ها روضه خواندن جرم حساب میشد. محجبه بودن ممنوع بود و در همین اوضاع غذا و موادی برای خورد و خوراک هم پیدا نمیشد. ننگ بر آن سال ها…
کتاب “ننگ سالی” روایتگر روزهای تیره و تار ایران است از زبان مردمی که آن روزها را به چشم خود دیده و چشیده اند. خاطرات مردم محله علی قلی آقای اصفهان از دوران کشف حجاب، ممنوعیت روضه و قحطی که انتشارات راه یار آن را به چاپ رسانده است.
سالهای آغازین قرن چهاردهم که مصادف بود با روی کارآمدن رضا ماکسیم، ایران در مسیر جدیدی قرار گرفت.
این مسیر را منورالفکری غرب زده با طراحی انگلیس و اتکا به مسلسل پهلوی، پیش روی ملت ایران گذاشت که قرار بود ادامه راه کشورهای اروپایی و تمدن غرب برای ایران مترقی و نوین باشد و برای رسیدن به مقصود از متحدالشکل کردن لباسها، ممنوعیت روضه، کشف حجاب زنان و…گذر میکرد.
جامعه دینی و سنتی ایران طبیعت با این جریان ضددینی و منحط مقابله کرد. طليعه این مقابله فرهنگی در تیر۱۳۱۴ در مسجد گوهرشاد رقم خورد و بیش از صدها نفر از متحصنین در مسجد گوهرشاد به شهادت رسیدند و مخفیانه در گورهای دسته جمعی دفن شدند. این تازه آغاز ماجرا بود.
مقابله و مقاومت فرهنگی مردم در برابر قانون ممنوعیت روضه و اتحاد البسه و کشف حجاب رضاخانی از سال ۱۳۱۴ تا سقوط حکومت رضاخان در شهریور ۱۳۲، هفت سال طول کشید. در این سال ها بسیاری از زنان عفیف از ترس قانون مترقی کشف حجاب از خانه بیرون نیامدند، از تحصیل باز ماندند، بیمار شدند و بسیاری با بیماری در خانه شان ازدنیا رفتند.
هزاران زن ایرانی زیر چکمه قزاق ها مجروح و حتی شهید شدند، هزاران نفر از مردم ایران از برگزاری مجالس روضه محاکمه و منع شدند و…. سالها پیش از دفاع هشت ساله ایران مقابل حزب بعث، مقاومت فرهنگی بدیع و مهمی با محوریت زنان در ایران شکل گرفت که باید آن را «هفت سال دفاع مقدس فرهنگی» نامید.
اما قصه های این مجاهدت فرهنگی هنوز ثبت وضبط نشده است. حال که بیش از هشتاد سال از این برهه می گذرد.
فائزه درهگزنی، نویسنده کتاب ننگسالی با حضور در برنامه صبحونه شبکه اصفهان با اشاره به اینکه این برنامه، یکی از خروجیهای اطلس محله علیقلیآقا است، از اهمیت تاریخ شفاهی گفت.
به عقیده او، تاریخ شفاهی با بدنه مردم سروکار دارد و تاریخ را از جنبههای مختلف، مورد بررسی قرار میدهد.او میگوید این کتاب وقایع ۱۳۱۴ تا ۱۳۲۰ را با تمرکز بر سه موضوع قحطی، ممنوعیت حجاب و ممنوعیت روضه بررسی میکند. برای او جالب است که زنها در گذشته در پوشش خود احساس هویت میکردند. در این کتاب با راویهایی که واقعه کشف حجاب و ممنوعیت روضه و قحطی را دیدهاند، مصاحبه شده است.
